System waluty złotej (gold standard, równość złota, norma złota) — zwierzchni internacjonalny
system walutowy wewnątrz którym standardowa pojedynczy człowiek
pieniądza jest odpowiednikiem wartości określonej wagi złota tudzież wewnątrz którym emitenci
pieniądza gwarantują, pod spodem określonymi warunkami, wykupienie wydanych pieniędzy zbytnio król metali o tej wadze. Wykształcił się pod spodem upadek XIX w. natomiast funkcjonował aż do wybuchu I wojny światowej.
System waluty złotej wewnątrz porównaniu spośród innymi systemami pieniężnymi, charakteryzuje duża równowaga wewnątrz obiegu wewnętrznym natomiast międzynarodowym, wyrażająca się wewnątrz względnie niewielkich wahaniach cen, powodowanych przede wszystkim odpływem dużych ilości kruszcu bądź odkryciem nowych złóż. Duża równowaga stwarzała impresja pewności działania podmiotom gospodarczym. Ogólnie mówiąc, kompletnie ułatwiał Pan wymianę międzynarodową, korekcja bilansów natomiast kontekst kredytowe.Jednostki pieniężne wszystkich krajów są określone na takich samych podstawach – zawartości wewnątrz nich złota – wewnątrz takim razie również ich wartości relatywne wolno obliczyć dzięki podzielenie odpowiednich zawartości złota. Współczynnik ten, zwany parytetem, jest abstrakcyjną ceną relatywną, na nowo mówiąc – relatywną ceną referencyjną. Cechą charakterystyczną
systemu waluty złotej jest to, iż wahania dookoła parytetu są ze swej natury niezmiernie ograniczone. Powód tego jest następujący. Aby wypełnić płatności wewnątrz walucie obcej wolno zakupić ją we własnym kraju natomiast przekazać aż do kraju docelowego bądź również nabywać złoto, wysłać zbytnio granicę, dokąd zostanie ono zamienione na walutę obcą. Oznacza to, iż
kurs walutowy (w tym przypadku koszt waluty obcej wyrażona wewnątrz jednostkach waluty krajowej) negacja logiczna prawdopodobnie naruszyć tzw. punktu złota, jaki jest lekki sumie parytetu natomiast kosztów przesłania złota (transportu, ubezpieczenia natomiast utraconego oprocentowania, związanego spośród faktem, iż fundusz reprezentowany dzięki przesyłane król metali negacja logiczna dostarcza dochodu wewnątrz czasie, podczas gdy jest transportowany). Powyżej wartości punktu złota w zamian pozyskiwać walutę obcą na rynku walutowym, korzystniej jest zastępować walutę krajową na złoto, promieniować je zbytnio granicę natomiast w tamtym miejscu wyszczególnić je na pożądaną walutę obcą. I odwrotnie, podczas gdy
kurs walutowy spadnie pod spodem punktu złota, korzystniejszym rozwiązaniem jest aprobata płatności spośród zagranicy wewnątrz walucie zagranicznej. Ponieważ koszty przesłania złota są tak bywa małe wewnątrz porównaniu spośród wartością przesyłanych dóbr,
system waluty złotej był wewnątrz gruncie rzeczy systemem stałych kursów walutowych.Równowaga na rachunku obrotów bieżących wewnątrz takim systemie jest zapewniona dzięki zmiany poziomu cen pośrodku krajami dotkniętymi nierównowagą, co odróżnia go systemów, wewnątrz których zbytnio równowagę odpowiedzialne wahania kursów nominalnych.Zmiany cen wewnątrz krajach, które stosują
system waluty złotej są automatyczne; zbytek bilansu płatniczego wewnątrz państwie A oznacza, iż jego zapas złota wzrośnie, prowadząc aż do wzrostu podaży
pieniądza i, pod spodem pewnymi warunkami, aż do wzrostu cen. Przeciwny bieg dokona się wewnątrz państwie B. Ograniczy owo wywóz towarów spośród kraju A natomiast zwiększy jego import, przywracając tym samym równowagę. Ten maszyneria automatycznego dostosowania jest zwany mechanizmem dostosowań cenowo-kruszcowych.Jego rola wiąże się spośród tym, iż przewaga wewnątrz systemie waluty złotej odgrywała zrównoważona postawa bilansu płatniczego, która miała wabić zbytnio sobą równowagę wewnętrzną. Z równowagą zewnętrzną związane są pojęcia fazy
inflacyjnej tudzież fazy
deflacyjnej W kraju, wewnątrz którym występował obraźliwy saldo finansowy musiało osiągnąć cel aż do jego wyrównania na skroś przewóz odpowiedniej ilości złota aż do kraju skądże importowano towary. Ponieważ wolumen
pieniądza wewnątrz obiegu była uzależniana od momentu ilości złota
bank centralny kraju, wewnątrz którym doszło aż do zmniejszenia ilości złota musiał obniżyć
emisję pieniądza Implikowało owo rozwój stopy dyskontowej a co zbytnio tym idzie rozwój
stopy procentowej Aktywność gospodarcza przedsiębiorców w obliczu droższych kredytów malała, liczebność inwestycji kurczyła się, spadała produkcja, malało zatrudnienie. Spadek dochodów gospodarstw domowych wywoływał obniżenie konsumpcji natomiast popytu, jaki wewnątrz warunkach wolnego handlu natomiast wolnej konkurencji doprowadzał aż do spadku cen natomiast
deflacji Opisany położenie nazywał się fazą
deflacyjną W jego wyniku przedsiębiorcy szukali miejsc zbytu swoich towarów zbytnio granicą, a malejąca spożycie przyczyniała się aż do spadku importu, a więc rósł wywóz towarów a malał import.W tym samym czasie podczas gdy wewnątrz jednym kraju występowała etap
deflacyjna wewnątrz innym, wewnątrz którym występował pozytywny saldo handlowy, dochodziło aż do fazy
inflacyjnej Napływ złota umożliwiał bankowi centralnemu
emisję pieniądza natomiast opust stopy dyskontowej. Banki komercyjne obniżały
stopę procentową co wzmagało działalność gospodarczą przedsiębiorców, zwiększało posada natomiast produkcję, rosła spożycie natomiast popyt, a co zbytnio tym idzie -
inflacja Rosnąca spożycie przyczyniała się podobnie jak aż do wzrostu popytu na towary krajowe na sposób natomiast importowane.Opisany położenie równowagi wewnątrz skali międzynarodowej utrzymywał się aż do pierwszej wojny światowej.Chociaż król metali odgrywało istotną rolę płatniczą przedtem od momentu czasów starożytnych, owo detal prawdziwego
systemu waluty złotej zostały stworzone wewnątrz Wielkiej Brytanii wewnątrz roku 1844 (Ustawa Bankowa spośród 1844). Wtedy owo Bank Anglii został zadłużony aż do wykupywania swoich banknotów zbytnio król metali tudzież uchylono restrykcje wewnątrz przetapianiu monet natomiast przesyłaniu złota. W późniejszym okresie, pośrodku rokiem 1870 a rokiem 1880,
system waluty złotej został przyjęty dzięki dużą liczbę państw. Wybuch I wojny światowej wewnątrz 1914 roku natomiast rozwój wydatków rządowych finansowanych zbytnio pomocą
emisji pieniądza spowodował trudności spośród utrzymaniem wymienialności walut. W wyniku tego prawie iż wszystkie kraje porzuciły
system waluty złotej Powrócono aż do niego na parę lat wewnątrz okresie międzywojennym. Próba ta podjęta dzięki Wielką Brytanię odniosłaby pewnie bardziej natężony sukces, o ile negacja logiczna ustalenie zawartości złota wewnątrz funcie na zanadto wysokim poziomie tudzież o ile negacja logiczna wystąpiły niekorzystne wydarzenia zewnętrzne. Podjęto wewnątrz takim razie iż decyzję, by funt zawierał tę samą wolumen złota co poprzednio wojną, co wewnątrz warunkach wzrostu ilości waluty wewnątrz obiegu natomiast wyższego poziomu cen, oznaczało wewnątrz istocie restrykcyjną politykę monetarną tudzież integralny obniżenie cen natomiast płac. Doprowadziło owo spośród kolei aż do spadku produkcji tudzież zatrudnienia, na które nałożyły się wewnątrz dalszym ciągu niekorzystne wydarzenia zewnętrzne, a wewnątrz szczególności trwający od momentu 1929 roku na skalę światową dekoniunktura gospodarczy. W tych warunkach koszty utrzymania
systemu waluty złotej dzięki Wielką Brytanię okazało się niemożliwe natomiast zaowocowało
dewaluacją funta we wrześniu 1931 roku. Proces zastąpienia złota innymi formami
pieniądza rozpoczął się przedtem na początku XX w. natomiast zwany został demonetaryzacją bądź również ekonomizacją złota. Całkowita jego skasowanie nastąpiła wewnątrz czasie II wojny światowej, podczas gdy zawieszona została uniwersalność banknotów na złoto.Niektórzy ekonomiści, przede wszystkim skupieni dookoła szkoły austriackiej, aż do obecnie są zwolennikami
systemu waluty złotej natomiast zgodnie spośród własną teorią
pieniądza argumentują zbytnio jej wprowadzeniem. Podkreślają jego równowaga tudzież automatyzm natomiast przypisują tym cechom zasługę pobudzenia wzrostu gospodarczego, osiągniętego poprzednio rokiem 1914. Przeciwnicy tej teorii uważają, iż wydarzenia te wolno wyklarować serią innych korzystnych zdarzeń, które wystąpiły wewnątrz tamtym okresie, a podobnie jak rozważną
polityką pieniężną banków centralnych natomiast rozsądną polityką handlową.N. Acocella, Zasady polityki gospodarczej, Wydawnictwo PWN, 2002